Çalışan anneler dikkat! Bakıcınız bebeğinize travma yaşatmasın!

 

Toplumdaki sosyo-ekonomik yapının değişmesi, şehirleşmenin artması, çekirdek aile sayısının artması ve en önemlisi annelerinde çalışma hayatına katılması ile bebek bakımı bir sorun haline geldi.  Anne evde kalsa bebeğine baksa maddi durumu müsaade etmiyor,  bebeğine bakıcı bulup işe gitse canı rahat etmiyor… Anneler ne yapacağını bilmiyor. Bebek bakıcısına duyulan ihtiyaç çok arttı.  Diğer taraftan doğru bir bebek bakıcısı bulmak gerçekten çok zor…

Doğru bir bakıcı bulmamanın bedeli ise çok ağır…  İlk 3 yaş ise her şeyin temelinin atıldığı çok kritik bir dönem. Gelişimsel olarak tüm yapı taşları bu dönemde belirlendiği gibi travmaya en açık ve korunmasız olunun en kritik dönem bu dönemdir.   Bu dönemde bebekler sözel olarak kendini ifade edemezler.

 

Bakıcının ruh sağlığı bebeğin ruh sağlığını etkiler!

Bebekler dünya ya geldiklerinde ona bakan yetişkinin davranışlarıyla kendilerine ayna tutar ve kendilerini güvende ve değerli hisseder.  Bebeğin bakımından sorumlu olan kişi ister anne ister anneanne,  ister maaşla çalışan bir yetişkin olsun hepsine bakıcı denir.  Bebeğin annesi bebeğe bakıyorsa ruh sağlığı yerinde ise şefkat ve sevgisini koşulsuz vereceğinden şüphemiz yok.  Fakat bebeğe bakan çocuk bakıcılığını bir iş olarak gören yabancı bir yetişkinse işler değişiyor.  Çünkü bakıcının ne kadar sağlıklı olduğu bebeğin ruh sağlığını ve gelişimini etkiliyor.

 

Bakıcı işini sevmeyerek yapıyorsa da bebekte travma yaratır!

Bakıcının bebeğe kötü muamele etmesini bir kenara bırakalım.  Eğer bakıcı işini severek yapmıyor, sadece görevini para kazanacağı bir meslek gibi görüyor ve bebeğe çok mutsuz, suratı asık bir şekilde bakıyorsa bile bebek kendini değersiz hisseder. Yani bakıcının bebeğin ruh sağlığınız olumsuz etkilemesi için illa bebeğe şiddet uygulaması gerekmiyor. Bebeği ihmal etmesi, yeteri derecede sevgi ve şefkat göstermemesi, ihtiyaçlarını zamanında karşılamaması, suratının sürekli asık olması, üff, püff diyerek ihtiyaçlarını karşılaması, bebeği sevmeyerek, zorunlu olduğu için bakması bebeğin ruh sağlığını ve kişiliğini olumsuz etkiler. Bebek kendini değersiz, işe yaramaz hisseder.  Aynı şekilde davranan bakıcı ile uzun yıllar kalırsa bebeğin öz güveni düşük olur, potansiyel gelişimini tamamlayamaz.

 

Bakıcı bebeği istismar ediyorsa bebekte ağır travmalar yaratır!

İhmal de bir istismar çeşididir ve travma yaratır!

Bakıcının işini severek yapmaması,  bebeğinize surat asması, ihtiyaçlarını zamanında karşılamaması ve ihmal etmesi travma dedik. Peki bakıcınızın ruh sağlığı bozuksa ve bebeğinize kötü muamele ediyor, duygusal ve fiziksel şiddet uyguluyor ve çok ağır bir şekilde ihmal ediyorsa bu nasıl bir travmamadır.  Örnek bebek dakikalarca açlıktan ağlıyor ve beslenmeyi beklerken bakıcı umursamayıp mamasını hazırlamıyorsa ağır bir şekilde ihmal ediyor demektir. Ya da bebek yeni yürümeye başladı ve bir yere çarptı ve düştü ve kurtarılmayı teselli edilmeyi beklerken bakıcının umursamaması, bebeğin dakikalarca ağlaması ve kendini çaresiz hissedip düştüğü yerde ağlayarak uya kalması hepsi bebeğin ihmal çok ağır şekilde edilmesi anlamına gelir.  İhmal konusunda bu örnekler çoğaltılabilir. Fakat birde daha ağır bebeğin fiziksel, duygusal hatta cinsel olarak istismar edilmesi var.

 

Bebeğin sözel, fiziksel ve cinsel olarak istismar edilmesi derin yaralar açar!

Tabi ki bu yazıyı yazarken bakıcıları hedef almak istemiyorum. Burada bebeğe bakan yetişkinin sorumlulukları ve bebekteki etkileri konusunda farkındalık yaratmak istiyorum. Bebeğe bu travmaları ruh sağlığı yerinde olmayan öz annesi de yapabilir. Ama bu ihtimal daha düşükken, bebekle sevgi, bağı kurmamış, bebek bakımını zorunlu bir iş gören ve ruh sağlığı yerinde olamayan yabancının yapması daha yüksek ihtimaldir.  Anne baba olarak bebeğimizi korumakla yükümlüyüz ve bebeğin zarar görme ihtimallerini düşünüp önlemimizi almamız gerekir.

Ne yazık ki bakıcı mağduru bir çok bebek haberlerini basından takip ediyoruz ve biz de travma yaşıyoruz. Masum bir bebeğe bunlar yapılır mı bunlarda kalp yok mu diyoruz.  Maalesef bakıcının ruh sağlığı yerinde değilse dehşete düşeceğimiz muameleyi bebeklere uyguluyorlar.  Bunu da gizli yapıyorlar. Anne baba ile birlikteyken bebeği çok seviyormuş gibi davranıp anne baba gittiğinde bebeği azarlama, döveme vb. bütün kötü davranışları sergiliyorlar.  Bebekler kendini ifade edemediği için belki aylarca belki de senelerce bu travmalara mazur kalarak büyüyor.

Anne baba olarak bebeğimize doğru bakıcı seçerek onu travmalardan korumakla sorumluyuz.  Bu yazımda bakıcıların yaratabileceği travmalar konusunda farkındalık yaratmak istedim. Bir sonraki yazım da ise bakıcı travmasından nasıl koruyabilirsiniz onlardan bahsedeceğim.

 

Sevil Yavuz

Uzman Pedagog & Klinik Psikolog | Akademisyen | Psikoterapist

Milliyet.comtr ve Meydan Gazetesi Köşe Yazarı | İletişim Uzmanı

Oyun ve EMDR Terapisti | Hipnoterapist |

sevilyavuz

Sevil Yavuz Psikoloji Enstitüsü

Emirgan-Sarıyer

www.SevilYavuz.com

www.PedagogSevilYavuz.com